Rezime

Instrument za pretpristupnu pomoć (IPA)

IPA je finansijski instrument koji koristi EU u cilju pomoći zemljama koje su u procesu pristupanja EU. IPA je napravljena 2007. godine.

Glavni ciljevi IPA uključuju:

- jačanje demokratskih institucija,

- reformu administracije i ekonomije,

- promovisanje i zaštitu ljudskih prava i sloboda,

- poboljšanje poštovanja prava manjina i

- razvoj civilnog društva.

Pomoć se pruža u okviru dokumenata koji uređuju odnose jedne zemlje sa Evropskom komisijom, uglavnom evropskih partnerstva za potencijalne zemlje kandidate i partnerstva za pristupanje za zemlje kandidate. Među zemljama koje ostvaruju korist od IPA spadaju države bivše Jugoslavije (izuzimajući Sloveniju koja je već članica EU-a), Albanija i Turska. Ipak, IPA je fleksibilan instrument koji se može koristiti i za pružanje pomoći drugim zemljama van pretpristupnog procesa, uvek imajući u vidu da mere koje se finansiraju od strane IPA su deo jednog regionalnog, prekograničnog, međudržavnog ili međunarodnog okvira i njen cilj nije da vrši zamenu drugih programa EU-a za spoljnu pomoć.

Pomoć kroz IPA se pruža u pet komponenti koje uključuju:

1. Podršku tokom tranzicije i izgradnja institucija

2. Prekogranična saradnja

3. Regionalni razvoj

4. Razvoj ljudskih resursa

5. Ruralni razvoj

Ova pomoć kroz IPA zasniva se na višegodišnjem strateškom planiranju koje obuhvata Višegodišnji finansijski indikativni okvir - dokument koji određuje iznos koji Evropska komisija namerava da troši u jednoj zemlji tokom određenog perioda, kao i prioritetne oblasti za koje se izdvajaju IPA fondovi. Takođe, strateško planiranje se vrši i kroz programe koji mogu biti godišnji ili višegodišnji. IPA pomoć, između ostalog, može se podeliti u obliku investicija, subvencija, administrativne saradnje, učešća u programima EU-a i budžetske pomoći. Budžetska pomoć se dodeljuje u retkim slučajevima i podleže nadzoru.

Za dodelu IPA fondova, svake godine se razvija po jedan ciklus programiranja IPA, tokom kojeg se utvrđuju projekti koji će se finansirati preko ovog instrumenta. Upravljanje IPA programa ostvaruje se u zavisnosti od kapaciteta jedne zemlje za sprovođenje. Na Kosovu, institucija koja vrši upravljanje programima IPA je Kancelarija za vezu Evropske komisije.

Za naredne godine 2011-2013, IPA fondovi za Kosovo će biti fokusirani u oblasti vladavine prava, što uopšteno obuhvata organe reda kao što su policija i sudovi, u reformi javne uprave i ekonomskom razvoju. Ove prioritetne oblasti su određene u Višegodišnjem indikativnom dokumentu planiranja 2011-2013 koji je ujedno i glavni referentni dokument za IPA projekte.

Programs :

IPA 2007-2013

IPA 2014-2020

Ministarka Bekim Çollaku
Bekim Çollaku

KOSOVO IN UNESCO